ابعاد فرامنطقه‌ای حمله آمریکا به ایران

گرچه حمله آمریکایی-صهیونیستی به ایران در حد جنگ جهانی سوم نیست، اما پس از آغاز کارزار نظامی ترامپ، جنگ ابعادی جهانی یافته است.

اندیشکده‌های خارجی

تاریخ انتشار: يکشنبه ۲۴ اسفند ۱۴۰۴ - 15 March 2026

به گزارش «راهبرد معاصر»؛ بیش از ۲۰ کشور جهان ازجمله اعضای پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) برای مقابله با توان موشکی ایران وارد ائتلافی بی‌سابقه شده‌اند. این هم‌پیمانی درحالی است که تشکیل ائتلاف گسترده نتوانسته است از شکست راهبردی ایالات متحده و اسرائیل در برابر ایران جلوگیری کند.

فرانسه ناو هواپیمابر اتمی خود را به شرق مدیترانه اعزام کرده است؛ اقدامی که پس از استقرار ناوهای جنگی بریتانیا انجام شد

همچنین همه رهبران «گروه هفت» از ترامپ خواستند به سرعت به جنگ علیه ایران پایان دهد. همه رهبران این گروه بر لزوم حفظ امنیت تنگه هرمز در اسرع وقت تأکید کردند.

برخلاف تصورات و ارزیابی‌های مقام‌های ارشد آمریکایی، نفوذ عملیاتی ایران به قلب پایگاه‌های فرامنطقه‌ای بیش از حد بوده است. این جنگ گرچه بزرگترین درگیری از زمان جنگ سرد است، اما تصویر جدیدی از نظم نوین جهانی ترسیم کرده و در آن ایران به عنوان قدرتی تعیین‌کننده در معادلات بین‌المللی ظاهر شده است.

اکنون دست‌کم ۲۰ کشور جهان به‌طور نظامی درگیر بحران هستند؛ برخی مستقیم موشک شلیک، برخی از متحدان خود دفاع و برخی دیگر به‌صورت پنهانی تدارکات و تجهیزات فراهم می‌کنند. شوک فزاینده بازار انرژی نیز کشورهایی را که هزاران کیلومتر از خطوط مقدم فاصله دارند، کاملاً تحت تأثیر قرار داده است.

هرچند درجنگ جهانی سوم نیستیم، اما امکان دارد نزدیک‌ترین وضعیتی باشد که جهان در دهه‌های اخیر به چنین سناریویی رسیده است؛ بحرانی که کشورهای بیشتر، قدرت‌های بزرگ بیشتر و مجموعه‌ای از درگیری‌های هم‌پوشان را بیشتر از هر بحران دیگری از زمان جنگ سرد تاکنون در خود درگیر کرده است.

اسرائیل در دو جناح می‌جنگد؛ از سویی حملات سنگینی علیه ایران انجام می‌دهد و از سوی دیگر در لبنان با حزب‌الله درگیر نبرد زمینی است؛ جنگی که تنها در یک هفته بیش از هزاران آواره در لبنان برجای گذاشت.

فرانسه ناو هواپیمابر اتمی خود را به شرق مدیترانه اعزام کرده است؛ اقدامی که پس از استقرار ناوهای جنگی بریتانیا انجام شد. در همین حال یونان و ترکیه دو رقیب دیرینه در داخل ناتو نیز نیروهای خود را به قبرس اعزام کرده‌اند. حتی استرالیا اعلام کرد موشک‌ها و هواپیمای راداری به منطقه ارسال می‌کند تا به کشورهای حوزه خلیج فارس کمک کند.

در همین حال، زیردریایی ايالات متحده هفته گذشته در نزدیکی سواحل سریلانکا ناو جنگی ایرانی را غرق کرد که نخستین مورد از غرق کردن کشتی‌ای با اژدر به‌وسیله آمریکا از روزهای پایانی جنگ جهانی دوم تاکنون بوده است.

در حالی که جنگ مستقیم ادامه دارد، نبرد پنهانی نیز میان قدرت‌های بزرگ جهان در جریان است. روسیه در مظان آمریکاست. طبق گزارش کلش ریپورت، روسیه به درخواست تهران ۱۳ تن کمک‌ پزشکی به تهران ارسال کرده، این محموله که به دستور ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه ارسال شده، شامل دارو، کیت‌ کمک‌های اولیه و تجهیزات پزشکی است.

اوکراین نیز متخصصان و سامانه‌های رهگیری ارزان‌قیمت خود را برای کمک به دفاع از ایالات متحده و متحدانش اعزام کرده است. چین نیز که می‌خواهد چند هفته آینده میزبان سفر رسمی دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا باشد، در حال مدیریت جنگ از دو سوی معادله است.

کلمات کلیدی: پیمان آتلانتیک شمالی ناتو توان موشکی ایران دونالد ترامپ بازار انرژی